etnisch profileren

Jongens met een migratieachtergrond hebben twee keer zo veel kans verdacht te worden van een misdrijf. Voor Djeden, Jamal en Walid betekent dIt dat ze regelmatig worden staande gehouden, opgepakt of zelfs zomaar in de cel gezet.

(fotografie Robin de Puy)

WOOSJE (47) is docent. Ze is single en heeft drie kinderen (16, 15 en 11). JAMAL is haar oudste, hij studeert social work.

Woosje “Jamal wordt aan de lopende band door de politie staande gehouden, tegen de muur gezet of meegenomen naar het bureau. De eerste keer was hij veertien. Hij had niets gedaan, maar mocht mij pas uren later bellen. Zijn ontreddering vergeet ik nooit. Nu vertelt hij me niet eens alles meer. Hij verhardt.”

‘gaan we stoer doen?, zei die agent’

Jamal “Weet je nog dat ik met vier vrienden werd aangehouden bij de KFC? Ze pakten onze ID’s en telefoons af en hielden ons twee uur vast in het busje, zonder dat we wisten waarom. Later zeiden ze dat het was omdat er in de buurt een overval was gepleegd en wij op de verdachten leken.”

Woosje “Hij ging gewoon even wat te eten halen en ineens was hij onbereikbaar. Ik was zo bezorgd. Natuurlijk ging ik verhaal halen op het bureau. Zo ga je toch niet met kinderen om? Maar er was niet eens een melding van gemaakt. Toen heb ik Jamal geadviseerd om voortaan het dienstnummer van de agent te vragen. Daar heb je recht op.”

Jamal “Toen ik dat de deed, kreeg zij meteen Veilig Thuis op haar dak: ze maakten zich zorgen over mijn opvoeding omdat ik zo brutaal was. Ik probeer altijd beleefd te blijven, maar als ze hardhandig zijn, lukt dat niet. ‘Jij misbruikt je macht’, zei ik eens, toen ik in de houdgreep naar de grond werd gewerkt. Werd ik nog bij mijn keel gepakt ook. ‘Gaan we stoer doen?’, zei die agent.”

Woosje “In Rotterdam is de situatie ontzettend gespannen, door dat gedoe met die messen staat de politie altijd op scherp. Het wrange is dat het daardoor alleen maar erger wordt: als je kinderen behandelt als criminelen, gaan ze zich ook zo gedragen. Ze weten wat er komt als ze politie zien, dus rennen ze weg. Het is niet slim, maar ik snap het wel.”

Jamal “Mijn witte vrienden krijgen veel vaker het voordeel van de twijfel. Dan zeggen ze alleen: ‘Let op je toon.’ Ik moet meteen mijn ID laten zien. Ik vertrouw de politie niet meer.”

Woosje “Ik denk ook niet dat ze bij witte kinderen pas uren later de ouders bellen, want daar verwachten ze een andere reactie van. Er verandert altijd iets als ze zien dat ik wit ben.”

Jamal “Dat merk ik ook op school. Als docenten mijn moeder nog niet kennen, verwachten ze een donkere vrouw die slecht Nederlands spreekt en niets weet van haar kind.”

Woosje “Soms zeggen vrienden: ‘Verhuis toch gewoon, of doe dat zwarte North Face-jasje weg.’ Maar Jamal heeft dezelfde rechten als ieder ander. Daar blijf ik voor vechten. Al moet ik nog honderd keer naar het bureau.”

Jamal “Omdat mijn moeder niet opgeeft, doe ik dat ook niet. Als ik straks jongerencoach ben, wil ik anderen leren wat zij mij heeft geleerd.”

JASMINA (44) is docent. Ze is getrouwd en heeft vijf zoons (23, 19, 17, 10 en 6). WALID is haar tweede, hij zit op het volwassenenonderwijs.

Jasmina “Van al mijn kinderen wordt Walid het meest aangesproken door de politie. Zijn oudere broer heeft een Nederlands uiterlijk, hem overkomt het zelden. De jongste drie zijn nog niet vaak alleen buiten.”

Walid “Toch wil ik niet meteen the race card trekken. Ze zien ongetwijfeld meer dan mijn huidskleur: mijn kleding, leeftijd of uitstraling zullen ook meespelen. Ze vragen meestal of mijn fiets wel echt van mij is, ik moet me ook vaker dan mijn vrienden legitimeren. Het zij zo. Ik ben eraan gewend.”

‘ze vragen of mijn fiets wel echt van mij is’

Jasmina “Ik wil niet dat Walid de deur uitgaat zonder ID. Het voorkomt een hoop gedoe; bijvoorbeeld dat hij door controleurs uit de tram wordt gezet of mee moet naar het bureau, zonder dat ik het weet. Gelukkig blijft hij altijd rustig. Hij is welbespraakt, daardoor loopt het meestal goed af.”

Walid “Toch ben ik altijd een beetje nerveus als de politie me aanspreekt. Dat komt waarschijnlijk door die keer dat ik op mijn dertiende met twee vrienden op straat werd opgepakt, omdat ze ons verdachten van stenen gooien. De echte daders waren weggerend. Voor we het wisten, sloeg de politie ons in de boeien. Ik zag de agenten al twijfelen toen ik naar de auto liep: door een aandoening loop ik moeilijk, ik kón dus niet zijn weggerend. Maar ze namen ons toch mee. Ik zat de hele dag alleen in een cel, wetende dat ik het niet verdiende. Het duurde zo lang voordat jij er was.”

Jasmina “Toen ze mij belden, zat hij al een paar uur vast. Ik was zó kwaad: al dat machtsvertoon tegenover een duidelijk onschuldig kind, noem je dat dienstbaar en waakzaam? Gelukkig kregen we excuses, dat maakt deze ervaring niet alleen maar slecht. Het heeft hem wereldwijzer gemaakt.”

Walid “Tot mijn dertiende was ik ervan overtuigd dat agenten altijd weten wat ze doen. Nu besef ik dat het ook maar mensen zijn – mensen met de macht om anderen op te sluiten. Daarom gedraag ik me altijd voorbeeldig als ze mij iets vragen. Ik wil het vooroordeel over Marokkaanse jongens graag ontkrachten.”

Jasmina “Als er toch iets vervelends gebeurt, ga ik naar het bureau om erover te praten. Ik verwacht van de politie hetzelfde als mijn leerlingen van mij mogen verwachten: conflicten lossen we op, daarna beginnen we met een schone lei. Ze moeten Walid behandelen als onschuldig, tot het tegendeel is bewezen. Mijn zoon redt zich wel uit zo’n situatie, maar er zijn ook jongeren die communicatief minder sterk zijn en wél protesteren. Ook zij verdienen een eerlijke behandeling.”

Walid “Protesteren werkt averechts en met zelfmedelijden schiet je ook niets op. Het is een gegeven dat ik mezelf vaker moet verklaren. Als we praten, krijgen ze vanzelf een beter beeld van mij.”

SHANELLA (37) is jeugdhulpverlener. Ze is getrouwd en heeft vier kinderen (16, 13, 11, 6). DJEDEN is haar tweede, hij zit op het vmbo.

Vind je dit interessant?

Ontdek nu alle Nederlandse top titels in één app!

Al abonnee?
Log in om verder te lezen

Djeden “Toen ik afgelopen voorjaar met vrienden buiten was, stopte er ineens een politiewagen. We moesten ons legitimeren, ze zeiden dat we iets hadden gedaan – meer uitleg kregen we niet. Ze maakten ook foto’s van ons.”

Shanella “Ik belde meteen het bureau toen hij dat vertelde. Kennelijk voldeden ze aan het signalement van een ander groepje dat werd gezocht. Maar als je kinderen verdenkt, ga je toch naar de ouders? Ik heb nadrukkelijk gevraagd of ze de foto’s wilden verwijderen.”

‘ik moest een plastic pak aan en werd in de cel gezet’

Djeden “Twee weken later werd er op het station vlak naast mij iemand neergestoken. Iedereen rende weg, ik ook. Ik was zo bang. Maar toen ik bij mijn fiets aankwam, besloot ik terug te gaan. Ik bleef bij die jongen tot de ambulance en politie kwamen, ik heb ze alles verteld.”

Shanella “Hij was in shock toen hij thuiskwam en kon niet slapen die nacht. Ik zei: ‘Morgen bellen we Slachtofferhulp’, maar om half 7 stond de politie aan de deur. Ze kwamen hem arresteren voor poging tot doodslag. Hij sliep net. Hij wist niet wat hem overkwam.”

Djeden “Ik begon heel erg te zweten en trillen toen ik die agenten in mijn slaapkamer zag staan. Op het bureau namen ze foto’s en vingerafdrukken, ik moest een plastic pak aan en werd in een cel gezet. Daar zat ik de hele dag. In de cellen naast me hoorde ik mannen schreeuwen.”

Shanella “Ik hoorde pas ’s middags op welk bureau mijn kind zat. Het waren de ergste uren van mijn leven.”

Djeden “Die avond bleek dat ze camerabeelden hadden gevonden, daarop was te zien dat ik het niet was. Ik was zo blij dat ik naar huis mocht.”

Shanella “De rechercheur erkende de fout, daarna waarschuwde hij Djeden dat hij uit de buurt van die jongens moest blijven. Maar hij kende ze helemaal niet. Ik snap nog steeds niet waarom ze hem niet gewoon als getuige opriepen, ze hadden hem toch altijd nog kunnen arresteren? Ik betwijfel of dit ook zo was gegaan als hij wit was.”

Djeden “Op internet staat nog steeds dat ik als verdachte ben gearresteerd, met een foto erbij. Ze noemen me een twaalfjarig straatschoffie dat slecht is opgevoed. Nergens staat hoe het echt zit.”

Shanella: “Het team van Controle Alt Delete hielp me om zijn naam bij de politie te zuiveren, maar GeenStijl, De Stentor en De Telegraaf hebben de fout nooit rechtgezet – schandalig vind ik dat. Het heeft hem beschadigd, hij wilde een tijdje niet eens meer naar buiten. Maar het ergst vind ik dat hij zich zelfs thuis niet meer veilig voelt. Hij heeft nog steeds paniekaanvallen.”

Djeden “Ik denk dat het voor altijd in mijn hoofd blijft zitten.”

Shanella “Toch ben ik trots dat jij die jongen hielp. Je hebt het goed gedaan.”

STYLING LOTTE WIERINGA VISAGIE EMMY KLOMP KLEDING COS, H&M, DAILY PAPER MET DANK AAN BUREAU CONTROLE ALT DELETE

Dit artikel komt uit:
LINDA. - Editie 212 - 2022

LINDA. - Editie 212 - 2022
Terug naar overzicht
Terug naar overzicht

Lees meer

Alle artikelen
Groot feest in noorwegen: amalia’s eerste gala
Weekend

Groot feest in noorwegen: amalia’s eerste gala

Toute royale kwam naar Oslo voor het feestje van de achttienjarige erfprinses Ingrid Alexandra. Voor heel wat jonge royals was het hun eerste konink lijke bal. Zoals voor prinses Amalia en haar Belgische collega prinses Elisabeth.

Lees meer
Wat u nog niet wist over Chantal Janzen
Story

Wat u nog niet wist over Chantal Janzen

Dit jaar zit Chantal Janzen (43) twintig jaar in het vak, en dat vraagt om evenzoveel leuke, interessante en opmerkelijke weetjes over de talentvolle presentatrice en musicalster. Want wist u bijvoorbeeld dat ze kampt met hoogtevrees, dit jaar oma wordt, in therapie is geweest en dat haar ooit zo innige band met showbizzcollega Linda de Mol ernstig bekoeld is?

Lees meer
FLINKE DOMPER voor pasgetrouwde Anouk
Party

FLINKE DOMPER voor pasgetrouwde Anouk

Eerst moest ze al afscheid nemen van haar zoon Benjahmin (20) die naar Amerika ging om zijn basketbalcarrière te vervolgen en nu vertrekt ook Anouks dochter Phoenix (17) naar de USA, nadat ze een aanbod heeft gekregen van The Washington State University om daar te komen basketballen. Ook vertrekt haar zoon Elijah (18) na de zomer voor vier jaar naar het buitenland voor een studie. De pasgetrouwde Anouk is supertrots dat ze hun dromen waar gaan maken, maar zal haar uitgevlogen kinderen enorm gaan missen, zegt ze.

Lees meer
De ware reden achter huwelijk Hans Klok
Story

De ware reden achter huwelijk Hans Klok

‘Op maandagmorgen naar het stadhuis’ Hans Klok (53) heeft de afgelopen tijd zijn leven onder de loep genomen. De illusionist wilde weten of hij iets te vrezen heeft. ‘Ik vind het verschrikkelijk hoe mijn collega’s de afgelopen maanden onder vuur zijn komen te liggen en dat men in Nederland steeds meer voor eigen rechter gaat spelen,’ vertelt Hans aan Story. ‘Bij sommige van mijn collega’s, onder wie Marco Borsato, moet nog van alles bewezen worden. Maar zijn carrière is stuk. Zelfs als straks blijkt dat het niet waar is, heeft hij een wonder nodig om terug te komen. Dat is toch verschrikkelijk? En zelfs een instantie als Madame Tussauds doet daar aan mee. Zij halen zijn beeld weg en brengen daar zelfs een persbericht over naar buiten. Dat laatste hadden ze…

Lees meer
‘Steeds vaker dacht ik: als dit het leven is, hoeft het voor mij niet meer’
Flair

‘Steeds vaker dacht ik: als dit het leven is, hoeft het voor mij niet meer’

Als Jamie Crafoord (29) 22 jaar is, krijgt ze siliconen borstprotheses. Haar geluk is van korte duur, want ze wordt doodziek. Pas als ze nog maar 37 kilo weegt en in een rolstoel belandt, ontdekken ze de oorzaak: ‘zwetende’ protheses. “Ik wilde dat spul het liefst direct nog uit mijn lichaam trekken, heb geen moment getwijfeld.”

Lees meer